dog-health-and-wellness
Ihe Ise Ndị Dị Mkpa Banyere Ahụ́ Ike Ndị A Ga-elebara Anya n'Ebe Nkịta Ndị Agadi Nọ
Table of Contents
Mgbe nkịta na-abanye afọ ndị okenye hadịka afọ 7 maka obere agbụrụ na 5 ruo 6 maka agbụrụ ndị ka ukwuuahụ ha na-enwe mgbanwe dị ukwuu nke chọrọ nlekọta na-elekọta nke ọma. Ọ bụ ezie na ịka nká bụ usoro dị adị, ọ na-eweta ihe ize ndụ dị elu nke ọnọdụ ahụike na-adịghị ala ala ala na nke dị njọ. Ịmata ihe ịrịba ama mbụ nke ọrịa ndị a na-ahụkarị na-enye ndị nwe ya ohere itinye aka ngwa ngwa, melite nsonaazụ ọgwụgwọ, ma gbasaa ogo ndụ maka ndị enyi ha ha ha hụrụ n'anya. Ntuziaka a zuru ezu na-enyocha nsogbu ise kachasị emetụta ahụike nke na-emetụta nkịta ndị okenye, na-enye nghọta zuru ezu banyere mgbaàmà, ụzọ nyocha, usoro njikwa, na usoro mgbochi. Site n'ịnọgide na-eme ihe ọmụma ma na-arụkọ ọrụ nke ọma na onye na-ahụ maka anụmanụ gị, ị nwere ike inyere nkịta gị aka ịnụ ụtọ afọ ọlaedo ha na nkasi obi na ùgwù.
1. Ọrịa osteoarthritis na nkwonkwo na-emebi ihe
Ọrịa osteoarthritis (OA) bụ ọrịa nkwonkwo na-aga n'ihu, nke na-emebi emebi nke na-emetụta ọtụtụ nkịta ndị okenye. Ọ na-eme mgbe ụkwara nchedo nke na-eme ka akụkụ ọkpụkpụ dị ala na-agwụ ike ka oge na-aga, na-eduga na mgbu, mmamịrị, na mbelata mmegharị. Ọ bụ ezie na OA nwere ike imepụta na nkwonkwo ọ bụla, ọ bụ hip, ikpere, ubu, na ogidi azụ na-emetụtakarị. Ihe kpatara ya gụnyere mkpụrụ ndụ ihe nketa, mmerụ ahụ gara aga, oke ibu, na mmetụta ngụkọta nke ọrụ ndụ.
Ihe Ndị E Kwesịrị Ịtụ Anya Ha
Ọrịa ụkwara ume ọkụ na-adịkarị nwayọọ nwayọọ, nke na-eme ka ọ dị mfe ileghara ha anya dị ka ịka nká nkịtị.
- Ọrịa na-akpata nkụda mmụọ ma ọ bụ nkwarụ, karịsịa mgbe mmadụ zuru ike ma ọ bụ mgbe o si n'ụtụtụ pụta
- Ihe isi ike na-esi n'ịdị ala ma ọ bụ n'ịnọdụ ala apụta
- Ịchụso ihe ndị dị n'elu ụlọ, ịga ije, ma ọ bụ ịrịgo n'elu ụlọ
- Ịdị nwayọọ nwayọọ na-enwe mmasị n'egwuregwu ma ọ bụ imega ahụ́
- Ịgbawa, ịcha, ma ọ bụ ịtacha nkwonkwo ụfọdụ
- Ọkpụkpụ na-agbaji n'azụ ụkwụ
- Mgbanwe n'ogologo ahụ ma ọ bụ ije ije, dị ka ịkwaga mkpi
Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe na Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe
Ọrịa OA na-amalite site na nyocha anụ ahụ zuru ezu na akụkọ ihe mere eme. Veta gị ga-enyocha ogwe aka, na-emetụta mgbu ma ọ bụ mbufụt, ma na-ahụkwa nkịta gị. Radiographs (X-rays) nwere ike ikpughe mkpụmkpụ ogwe aka, ogwe ọkpụkpụ (osteophytes), na mgbanwe ndị ọzọ na-egosi arthritis. N'ọnọdụ ụfọdụ, enwere ike iji ihe osise dị elu dị ka CT ma ọ bụ MRI maka nkwonkwo mgbagwoju anya. Nnyocha ọbara na mmamịrị na-enyere aka wepụ ọnọdụ ndị dị n'okpuru ya dị ka hypothyroidism ma ọ bụ ọrịa Cushing, nke nwere ike ime ka nsogbu nkwonkwo ka njọ.
Otú E Si Na-elekọta Ụmụ Mmadụ na Otú E Si Agwọ Ha
Ọrịa osteoarthritis nwere ọtụtụ akụkụ, na-elekwasị anya n'ịbelata ihe mgbu, na-eme ka ọrịa na-aga n'ihu nwayọ, na ịnọgide na-arụ ọrụ.
- ]Iwe njikwa: ] Ibu ibu na-eme ka nrụgide dịkwuo na nkwonkwo. Ọbụna ọnwụ dị ala nwere ike ime ka mmegharị dịkwuo mma ma belata ihe mgbu.
- Ọgwụgwọ anụ ahụ: Ọzụzụ a na-achịkwa dịka ịgagharị na eriri, igwu mmiri, na nnọkọ na-agba ọsọ na-enyere aka ịnọgide na-enwe ike akwara na nkwonkwo. Onye na-agwọ ọrịa nkịta nwere asambodo nwere ike ịmepụta usoro ahaziri iche.
- A na-ejikarị glucosamine, chondroitin sulfate, omega-3 fatty acids, na akwụkwọ ndụ akwụkwọ ndụ egbugbere ọnụ mussel wepụ eme ihe iji kwado ahụike cartilage. Ọtụtụ ngwaahịa azụmahịa nwekwara MSM ma ọ bụ hyaluronic acid.
- A na-enyekarị ọgwụ mgbochi mkpali ndị na-abụghị steroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) dị ka carprofen, meloxicam, na grapiprant maka enyemaka dị mkpirikpi ma ọ bụ ogologo oge. Enyela nkịta NSAID dị ka ibuprofen.
- Ọgwụgwọ ndị ọzọ: Ọgwụ acupuncture, ọgwụgwọ laser, ọgwụgwọ ultrasound, na ịhịa aka n'ahụ nwere ike belata ihe mgbu na mmamịrị. Ụfọdụ nkịta na-erite uru site na ọgwụgwọ mkpụrụ ndụ stem ma ọ bụ mmịnye plasma bara ụba na platelet (PRP).
- Mgbanwe gburugburu ebe obibi: Flt: 1 Na-enye akwa orthopedic, mgbatị maka ngwá ụlọ na steepụ, ala na-adịghị agbagọ, na ite nri e buliri elu iji mee ka ndụ kwa ụbọchị dị mfe.
Mụtakwuo banyere ahụike nkwonkwo site na VCA Animal Hospitals.
2. Ọrịa Periodontal
Ọrịa ọrịa ezé bụ ọrịa na-efe efe kachasị emetụta nkịta, ihe ruru 80% nke nkịta karịrị afọ 3 na-egosi ụfọdụ ọrịa ezé. Na nkịta ndị agadi, nsonaazụ nke ọrịa oral na-adịghị ala ala karịrị nje ume ọjọọ na ezé. Bacteria site n'ọnụ nwere ike ịbanye n'ọbara ma mebie obi, akụrụ, na imeju, na-emebi ọnọdụ ndị ọzọ metụtara afọ. Ọrịa ezé na-aga n'ihu site na usoro: gingivitis (mgbụba na-agbanwe agbanwe nke ezé) ruo na mbụ, nke dị n'etiti, na nke gara aga periodontitis (mgbụba na-enweghị ngbanwe nke ụlọ ọrụ nkwado).
Ihe Ndị E Kwesịrị Ịtụ Anya Ha
- Ọrịa halitosis na-adịgide adịgide (isi ísì) nke siri ike karịa isi ísì nkịtị nke nkịta
- Ọ na-acha uhie uhie, ọ na-ama jijiji ma ọ bụ na-agba ọbara
- Ọ na-abụkarị n'akụkụ ezé, ọ na-abụkarị n'akụkụ ezé
- Ihe ndị na-eme ka ezé na-agbada
- Ezé efu ma ọ bụ ezé efu
- Ọ na-esiri ya ike iri nri, ya adaa nri, ma ọ bụ ya esiri ya ike ịṅụ ya
- Ọrịa ma ọ bụ mmetụta uche mgbe a metụrụ ọnụ aka
- Ọkpụkpụ ma ọ bụ ihe na-esi n'ọbara apụta
Ihe Ndị A Ga-achọpụta na Otú A Ga-esi Agwọ Ha
A na-achọpụta ọrịa ahụ site n'ịgwa mmadụ okwu n'ọnụ n'okpuru ọgwụ mgbochi, gụnyere nyocha nke akpa ezé na ihe ndị na-eme ka ezé na-esi ísì ụtọ.
- Ọkachamara nhicha ezé (prophy): Scaling na polishing n'elu na n'okpuru gumline, sochiri site fluoride ma ọ bụ mgbochi sealant ngwa.
- Ọgwụgwọ Periodontal: Maka akpa dị omimi, usoro dịka mgbọrọgwụ, itinye ọgwụ nje subgingival, ma ọ bụ ọbụna ịwa ahụ flap nwere ike ịdị mkpa.
- Ntinye: A ghaghị iwepụ ezé ndị nwere nsogbu siri ike iji kpochapụ ọrịa na mgbu.
- Nlekọta ụlọ: Flt: 1 Ọ bụ usoro ọlaedo iji jiri paste ezé anụmanụ na-asa ezé kwa ụbọchị. Nri ezé (dịka Hills t/d ma ọ bụ Royal Canin Dental), ihe mgbakwunye mmiri, ihe egwuregwu ụmụaka, na ihe eji egweri enzymatic nwere ike inye aka belata nkwakọba ihe.
Dọkịta anụmanụ gị ga-atụ aro atụmatụ nlekọta ezé ahaziri iche gụnyere nhicha ọkachamara mgbe niile.
3. Ọrịa Akụrụ na-adịghị ala ala
Ọrịa akụrụ na-adịghị ala ala (CKD) bụ ọdịda na-aga n'ihu na ọrụ akụrụ nke na-emetụta nkịta ndị okenye. Akụrụ na-enyocha ihe ndị na-efu site na ọbara, na-achịkwa electrolytes, ma na-enwe nguzozi mmiri. Mgbe ha dara, nsị na-akwakọba, na-eduga n'ọrịa sistemụ. A na-eme CKD site na iji usoro International Renal Interest Society (IRIS) dabere na ọbara creatinine, symmetric dimethylarginine (SDMA), na protein protein. Nchọpụta na njikwa oge nwere ike igbu oge na imeziwanye ogo ndụ.
Ihe Ndị E Kwesịrị Ịtụ Anya Ha
- Ọchịchịrị na-arịwanye elu (polydipsia) na ịsacha ihe (polyuria) ọtụtụ mgbe ihe mgbaàmà mbụ
- Ọchịchọ nri na-ebelata ma ọ bụ na-achọkarị ihe
- Ịdị arọ na ịkwa ahụ́
- Ịtụ ụta ma ọ bụ nkụchi ọsịsa (nwere ike ịbụ nke na-adịghị ala ala)
- Ọrịa ụkwara nta na adịghị ike
- Ọrịa na-adịghị mma (uremic halitosis) ma ọ bụ ọnya ọnụ
- Ọkpụkpụ na-acha uhie uhie ma ọ bụ ọbara mgbali
- Halitosis (ihe yiri isi ikuku amonia) nke metụtara uremia
Ịmata na Ịchọpụta
Ọbara na nsị ule bụ isi ngwaọrụ. Creatinine elu na SDMA na-egosi belata akụrụ ọrụ. Urinalysis assesses urine njupụta na ọnụnọ nke protein ma ọ bụ ọrịa. Blood pressure nlele dị oké mkpa, dị ka ọbara mgbali elu bụ nkịtị na CKD nkịta. abdominal ultrasound nwere ike inyocha akụrụ size, udi, na Ọdịdị.
Otú E Si Na-elekọta Ụmụ Mmadụ na Otú E Si Agwọ Ha
Nchịkwa na-elekwasị anya n'ime ka ụbụrụ ọrụ ibu na njikwa nke nsogbu:
- Mgbanwe nri: Nchịkọta ụbụrụ (dịka Hills k/d, Royal Canin Renal) dị ala na protein, phosphorus, na sodium, ma bụrụkwa nke omega-3 fatty acids na antioxidants. Mgbanwe nwayọ n'ime otu izu.
- Ọgwụgwọ Fluid: Fluid: Fluid dị n'okpuru akpụkpọ ahụ nke a na-enye n'ụlọ na-enyere aka ịnọgide na-enwe mmiri na-egbu egbu.
- Ọgwụ: Phosphate binders (dịka aluminum hydroxide) na-achịkwa hyperphosphatemia. ACE inhibitors (dịka enalapril, benazepril) na-ebelata proteinuria na ọbara mgbali elu. Antihypertensives na antiemetics (dịka maropitant) nwekwara ike ịdị mkpa.
- Nchịkwa electrolytes: Potassium na calcium ọkwa ga-enyocha ma na-agbakwunye ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa.
- Ọrịa urinary tract, ulcers gastric, na anemia chọrọ nlekọta ozugbo.
Maka nghọta miri emi, lee ntuziaka IRIS Kidney.
4. Ọrịa kansa
Ọrịa kansa bụ isi ihe na-akpata ọnwụ na nkịta ndị agadi, na ụfọdụ ọmụmụ na-eme atụmatụ na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ ọkara nke nkịta karịrị afọ 10 ga-emepe ụdị neoplasia ụfọdụ. nchọpụta na ọgwụgwọ oge mbụ nwere ike ịgbatị ndụ ma nọgide na-enwe àgwà. Ụdị ndị a na-ahụkarị gụnyere lymphoma, ọnyá mast cell, sarcomas nke anụ ahụ dị nro, osteosarcoma, na melanoma. Onye ọ bụla nwere omume dị iche iche, amụma, na usoro ọgwụgwọ.
Ihe Ndị E Kwesịrị Ịtụ Anya Ha
- Ọkpụkpụ ma ọ bụ ụfụfụ nke na-eto ngwa ngwa, na-agbanwe ụdị ya, ma ọ bụ na-eme ka ọnyá
- Ịdị arọ ma ọ bụ ịṅụbiga mmanya ókè
- Ọrịa nkwarụ ma ọ bụ ọnya na-adịgide adịgide n'otu akụkụ ahụ (karịsịa na nkịta agbụrụ buru ibu nwere ike igosi ọrịa cancer ọkpụkpụ)
- Ọrịa iku ume, ụkwara, ma ọ bụ enweghị ike imega ahụ́ (ọ ga-abụ na ọ ga-eme ka obi ma ọ bụ akpa ume ghara ịna-aga ije)
- Ọbara na-adịghị mma ma ọ bụ na-agbapụta site na oghere ọ bụla nke ahụ
- Ọrịa mgbu ma ọ bụ ihe mgbaàmà akwara (ọrịa ụbụrụ)
- Ọrịa na-adịghị ala ala, nkụchi akpa, ma ọ bụ nsogbu ịkwa iko (ọrịa na-akpata ọrịa imeju)
- Ọrịa ụkwara nta, ike na-ebelata, ma ọ bụ omume nzuzo
Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe na Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe
Ọrịa ahụ na-amalite site na ịmịnye agịga dị mma (FNA) nke ụbụrụ, nke a na-emekarị na ụlọ ọgwụ. A chọrọ nyocha nke ọbara na histopathology maka nchọpụta na ọkwa ikpeazụ. Ọgwụ ọbara zuru ezu, nyocha mmamịrị, radieshon X nke obi, na ultrasound nke afọ na-enyere aka n'ọgbọ nke ọrịa kansa (chọpụta mgbasa).
Nhọrọ Ọgwụgwọ
Ọgwụgwọ ya dabere n'ụdị ọrịa kansa, ebe ọ dị, ebe ọ nọ, na ahụike nkịta gị n'ozuzu ya:
- Ọgwụgwọ: Ọgwụgwọ: Ọgwụgwọ nke ọnyá ndị e mepụtara na-enyekarị ohere kachasị mma maka njikwa ogologo oge.
- A na-eji ya eme ihe maka ọrịa ndị dị ka lymphoma ma ọ bụ dị ka ihe enyemaka na ịwa ahụ. Ọtụtụ nkịta na-anabata ọgwụgwọ kemịkalụ na mmetụta dị ala ma e jiri ya tụnyere mmadụ.
- Ọgwụgwọ radieshon: Ọ dị irè maka ọnyá ndị a na-apụghị iwepụ kpamkpam, dị ka ụbụrụ ma ọ bụ ọnyá imi. Ọtụtụ ụlọ ọrụ pụrụ iche na-enye nke a.
- Immunotherapy:Vaccine dị ka melanoma vaccine nwere ike ịkpali usoro ahụ na-egbochi ọrịa ọgụ megide ụfọdụ ọrịa kansa.
- Nlekọta palliative: Mgbe ọgwụgwọ agaghị ekwe omume, mgbu mgbu, ihe na-akpali agụụ, na ọgwụ mgbochi mkpali nwere ike ịnọgide na-enwe ndụ.
Kwuo nhọrọ niile na onye na-ahụ maka ọrịa anụmanụ.
5. Ọrịa Obi
Ọrịa obi na nkịta ndị okenye na-egosipụtakarị dị ka ọrịa mgbochi mitral valve (DMVD) na agbụrụ ndị dị obere (dịka Cavalier King Charles Spaniels, Chihuahuas, Dachshunds) na dilated cardiomyopathy (DCM) na agbụrụ ndị ka ukwuu (dịka Dobermans, Great Danes). Ọnọdụ abụọ ahụ na-eduga na ọdịda obi n'oge ọ bụrụ na a gwọghị ya. Nyocha obi na-adịgide adịgide site na auscultation (ige ntị na mkpu) na nyocha nyocha dị mkpa maka ntinye aka n'oge.
Ihe Ndị E Kwesịrị Ịtụ Anya Ha
- Ọkụ na-adịgide adịgide, karịsịa n'abalị ma ọ bụ mgbe ị na-emega ahụ́ nwere ike ịbụ ọkụ na-adịghị ala ala ma ọ bụ ọrịa bronchitis
- Ịna-emega ahụ́: ike na-agwụ gị ngwa ngwa ma ị na-eje ije
- Ọrịa iku ume (dyspnea) ma ọ bụ iku ume ngwa ngwa
- Ịgba aghara ma ọ bụ ịgba ọsọ, karịsịa n'abalị
- Ọrịa na-eme ka mmadụ ghara inwe ike ime ihe ọ bụla
- Ọkpụkpụ ụbụrụ nke na-eme ka mmiri na-agbakọta (ascites)
- Ọbara na-acha anụnụ anụnụ (cyanosis) n'ọnọdụ siri ike
- Ọrịa na-adịghị ike ma ọ bụ nkwarụ nke akụkụ azụ (na-eme na mkpụmkpụ site na DCM)
Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe na Ihe Ndị E Ji Amụ Ihe
Ọrịa ahụ na-amalite site na iji nlezianya nyochaa obi maka mkpu, arrhythmias, ma ọ bụ ụda galop. X-ray nke obi na-enyocha nha obi na usoro akpa ume. Echocardiogram (ultrasound nke obi) na-enye ozi doro anya banyere ọdịdị nke valvụ, akụkụ ụlọ, na ọrụ systolic. Electrocardiogram (ECG) na Holter nlekota na-enyere aka ịchọpụta arrhythmias. A na-atụ aro ka a na-atụle ọbara mgbali.
Otú E Si Na-elekọta Ụmụ Mmadụ na Otú E Si Agwọ Ha
A na-agwọ ọrịa a n'ụzọ kwekọrọ n'ọgbọ na ụdị ọrịa obi:
- ]Ọkwa B1 (enweghị mkpu ma ọ bụ obere mkpu, enweghị mgbanwe): Enweghị ọgwụ, mana nyochaa ya kwa ọnwa 6-12. Enwere ike ịtụ aro nri dị mma maka obi na njigide sodium dị ala.
- Ọkwa B2 (mgbaghara na ihe akaebe nke mmụba obi): A na-amalite Pimobendan mgbe mgbe iji mee ka mmalite nke ọdịda obi laghachi azụ. Enwere ike ịgbakwunye ndị na-egbochi ACE maka ụfọdụ ikpe.
- Ọgbọ C (akụda obi): Na-ejikọta pimobendan, ndị na-egbochi ACE, diuretics (furosemide, spironolactone), na ọgwụ ndị na-egbochi ọrịa.
- Ọgbọ D (ọganihu nkwụsịtụ nkwụsịtụ obi): Na-achọ usoro ọgwụgwọ ọgwụ na nlekọta nke mmiri. Ụfọdụ nkịta na-erite uru site na ọgwụ ndị ọzọ dịka sildenafil ma ọ bụ ihe na-eme ka obi na-agbanwe.
- Mgbanwe ndụ: Zere mmega ahụ siri ike, mee ka nkịta gị dị jụụ n'oge okpomọkụ, ma jiri eriri kama olu iji belata nrụgide olu.
Maka ozi zuru ezu, lee Veterinary Information Network (chọrọ ịbụ onye otu mana ọ na-enye ndị ọha na eze ego).
Ịtụkọta Ihe Niile: Ụzọ Dị Iche Iche E Si Agwọta Ndị Agadi
Ọ bụ ezie na ọnọdụ ise a so n'ihe ndị kasị ewu ewu, nkịta ndị agadi nwekwara ike ịnagide nsogbu nchọpụta (nkịta nkịta), ịhụ ụzọ na ịnụ ihe, nkwarụ urinary, na nsogbu endocrine dị ka hypothyroidism ma ọ bụ ọrịa Cushing. Isi ihe na-eme ka ị na-aka nká nke ọma bụ mmekọrịta gị na dọkịta anụmanụ. Depụta nyocha ahụike ọ dịkarịa ala ugboro abụọ n'afọ maka nkịta karịrị afọ 7. Ọbara, nyocha mmamịrị, na nyocha ọbara mgbali kwesịrị ịbụ akụkụ nke nyocha ọ bụla nke ndị agadi.
Na-eme ihe n'ụlọ: na-ahụ mgbanwe ọ bụla n'agụụ, mmiri oriri, ịsa ahụ, ọkwa ọrụ, na omume. Na-edebe ndekọ iji soro onye na-ahụ maka anụmanụ gị kerịta ya. Na-enwe nri kwesịrị ekwesị site na nri ndị agadi ma ọ bụ ndị a na-edepụta ọgwụ ma ọ bụrụ na ọ dị mkpa, ma gbanwee mmega ahụ iji kwekọọ na ike nkịta gị.
N'ikpeazụ, echefula ọdịmma mmetụta uche na nke uche nke nkịta gị ka okenye. Nye akwa akwa dị mma, usoro omume a pụrụ ịkọwapụta ya, na mmekọrịta dị nro. Gbanwee atụmanya gị. Ọ dị mma ịhazi obere ije na izu ike karịa. Site n'ịdị njikere, ịhụnanya, na nlekọta anụmanụ nke oge a, ị pụrụ inyere nkịta gị ka agadi na-eme nke ọma n'agbanyeghị ihe ịma aka nke ịka nká.